Body text
Van de ruimte naar het aardoppervlak
Af en toe vinden waardevolle toepassingen op aarde hun oorsprong in ruimtemissies. Naast bijvoorbeeld GPS, is ook de NO2-camera is daar een illustratie van. Dit innovatieve instrument is gebaseerd op de optische opstelling die wordt gebruikt in de ALTIUS-satellietmissie. In dit geval is de opstelling aangepast om de uitstoot van stikstofdioxide (NO2) op grondniveau te meten - een kritieke factor voor de luchtkwaliteit en, daarmee samenhangend, de volksgezondheid.
Zoals de naam al aangeeft, maakt de NO2-camera beelden van een scène. Om te bepalen hoeveel NO2 er precies aanwezig is, worden er foto’s genomen op verschillende golflengtes. NO2, een bruingekleurd gas, absorbeert namelijk bepaalde golflengtes van licht. Door te bepalen hoeveel licht geabsorbeerd werd op die specifieke golflengtes, kan de NO2 concentratie in de lucht worden bepaald.
Sinds het artikel "NO2-camera, een nieuw en uniek instrument" in het vorige jaarboek kregen verschillende onderdelen van de camera een upgrade.
- De camerachip werd verbeterd.
- Er kwam een systeem om de camera automatisch te bewegen.
- Er werd een nieuwe behuizing ontworpen om de weersbestendigheid van de camera te verbeteren.
Resultaten van recente campagnes
Na deze upgrades werd de NO2-camera uitgebreid getest tijdens twee meetcampagnes.
- De eerste campagne vond plaats in Rome, waar de camera werd ingezet om de NO2-niveaus in de stad in kaart te brengen. De camera registreerde zowel variaties in tijd als in ruimte voor de NO2 concentraties boven Rome. Zo draagt de camera bij tot een beter inzicht in de dagelijkse luchtvervuilingspatronen.
- De NO2-camera nam ook deel aan de CINDI-3 vergelijkingscampagne voor meetinstrumenten voor luchtkwaliteit in Nederland. Ze was één van de drie beeldvormende instrumenten die bij deze campagne betrokken waren. Momenteel worden de resultaten van deze meetcampagne nog verwerkt.
Uitbreiding van toepassingen
De resultaten van de camera maakten indruk op ESA en BELSPO, het Belgische Federaal Wetenschapsbeleid. Beiden hebben ze bijkomende financiering toegezegd voor de verdere ontwikkeling ervan.
Het komende jaar zal de NO2-camera gebruikt worden om NO2-pluimen van een cementfabriek en een elektriciteitscentrale langs de Belgisch-Duitse grens te monitoren. Drones en satellietwaarnemingen vullen deze metingen aan zodat de resultaten met hen vergeleken kunnen worden.
Daarnaast keert de camera terug naar Rome, waar gedurende 1,5 jaar continu beelden van de NO2-vervuiling zullen worden vastgelegd. Het doel van deze langdurige campagne is om een dieper inzicht te krijgen in zowel de dagelijkse als seizoensgebonden variaties in NO2 concentraties.
Dankzij de voortdurende vooruitgang en groeiende belangstelling blijft de NO2-camera een vooraanstaande rol spelen bij het monitoren van de luchtkwaliteit vanaf de grond en overbrugt het de kloof tussen satellietwaarnemingen en lokale milieubeoordelingen.